หน้าแรก

แสดงบทความที่มีป้ายกำกับ วิชาการ แสดงบทความทั้งหมด
แสดงบทความที่มีป้ายกำกับ วิชาการ แสดงบทความทั้งหมด

วันพุธที่ 21 ตุลาคม พ.ศ. 2558

ชุมชนในยุคการรวมกลุ่มเครือข่ายเศรษฐกิจและสังคมสู่การเป็นชุมชนเข้มแข็ง



ชุมชนในยุคการรวมกลุ่มเครือข่ายเศรษฐกิจและสังคมสู่การเป็นชุมชนเข้มแข็ง

เขียนโดย
วชิรวัชร  งามละม่อม
Wachirawachr  Ngamlamom

1.  บทนำ
ในอดีตที่ผ่านมา การศึกษาชุมชนมักจะมุ่งเน้นเพื่อการเข้าใจสภาพความเป็นอยู่ของชุมชน ลักษณะของชุมชน วัฒนธรรม ความเชื่อและปัญหาของชุมชน เป็นหลัก สิ่งที่มักจะมองข้ามไปก็คือ ความต้องการที่แท้จริงของชุมชน ถึงแม้ว่าจะมีการศึกษาและพูดถึงความต้องการของชุมชนบ้าง แต่มักจะศึกษาถึงลักษณะความเป็นมาไปได้ในการพัฒนาชุมชน ตามความต้องการของผู้กำหนดนโยบายการพัฒนา ประเทศจากระดับส่วนกลางที่มีอำนาจมากกว่าคำนึงถึงความต้องการที่แท้จริงของชุมชนในพื้นที่
ปัจจุบันประชาชนในประเทศไทยมีลักษณะเปลี่ยนแปลงไปจากเดิมเป็นอย่างมาก ไม่ว่าจะมองจากมิติด้านใดก็ตามจะพบรูปแบบความเป็นพลวัตปรากฏในทุกมิติ การศึกษาชุมชนปัจจุบันจะต้องศึกษาอิทธิพลต่างๆ ทั้งจากแรงกดดันภายในชุมชน และแรงกระเพื่อมที่เป็นกระแสผลักดันจากภายนอกชุมชน
ซึ่งมีอิทธิพลทั้งโดยตรงและโดยอ้อมต่อความเป็นพลวัตของชุมชน
อย่างไรก็ตามการศึกษาชุมชนในประเทศไทยมีความตื่นตัวมากยิ่งขึ้น สถาบันอุดมศึกษาในแต่ละจังหวัดได้มุ่งเน้นการศึกษาชุมชนและท้องถิ่นรอบๆ สถาบันของตนเองอย่างให้ความจริงจังข้อนี้ส่งผลให้มีข้อมูลทางวิชาการเกี่ยวกับชุมชนในมิติต่างๆ ทั้งในระดับภูมิภาค และระดับมหาภาคของภูมิภาคอย่างลึกซึ่งและกว้างไกล และเพิ่มประโยชน์ทั้งในเชิงทฤษฎีและเชิงปฏิบัติมากยิ่งขึ้น

วันอังคารที่ 1 กันยายน พ.ศ. 2558

ยุทธศาสตร์การแก้ไขปัญหาความยากจนของวิถีชีวิตชาวนาไทยอย่างยั่งยืน



ยุทธศาสตร์การแก้ไขปัญหาความยากจนของวิถีชีวิตชาวนาไทยอย่างยั่งยืน

เขียนโดย
วชิรวัชร  งามละม่อม
Wachirawachr  Ngamlamom

บทคัดย่อ

บทความเรื่อง ยุทธศาสตร์การแก้ไขปัญหาความยากจนของวิถีชีวิตชาวนาไทยอย่างยั่งยืนมุ่งศึกษาและตอบคำถามถึง 1) วิถีชีวิตชาวนาไทย 2) แนวทางในการแก้ไขปัญหาความยากจนของวิถีชีวิตชาวไทยอย่างยั่งยืน 3) เสนอแนะยุทธศาสตร์ใหม่ในการแก้ไขปัญหาความยากจนของวิถีชีวิตชาวนาไทยอย่างยั่งยืน การวิเคราะห์พบว่า 1) วิถีชีวิตของชาวนา เป็นวิถีแบบผสมผสานระหว่างวิถีชีวิตแบบดั้งเดิมและแบบสมัยใหม่ ชาวนามีหนี้สิน เนื่องจากมีต้นทุนการผลิตสูง และละทิ้งภูมิปัญญาดั้งเดิม มีอาชีพเสริมอื่นๆ น้อยมาก การส่งเสริมเศรษฐกิจชุมชนของภาครัฐขาดความต่อเนื่อง การแก้ปัญหาชาวนาเป็นแบบต่างคนต่างทำ 2) แนวทางในการแก้ไขปัญหาความยากจนอย่างยั่งยืน ควรเน้นการสร้างกระบวนการเรียนรู้ เพื่อให้ชาวนาได้เข้าถึงข้อมูล ข่าวสาร ความรู้ ปัญญา เพื่อการแก้ไขปัญหาความยากจนตามแนวปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง นอกจากนี้ควรเน้นการฝึกอบรมภาคปฏิบัติ เพื่อให้ชาวนาได้รู้จักการลดรายจ่ายเพิ่มรายได้และเข้าถึงโอกาสใหม่ๆ และช่วยจัดหาที่ทำกินให้ควบคู่ไปกับการจัดให้มีการเรียนรู้วิชาชีพ เน้นการนำที่ดินที่ถูกปล่อยให้รกร้างว่างเปล่ามาใช้ประโยชน์ ในการสร้างงาน สร้างรายได้ให้กับชาวนายากจนควบคู่กับการฟื้นฟูธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เน้นการรวมกลุ่มชาวนาให้พึ่งพาช่วยเหลือกันในรูปสหกรณ์  และสร้างความร่วมมือกับภาคเอกชน เพื่อช่วยเหลือด้านการตลาดอันจะสามารถเชื่อมโยงไปสู่การส่งออกสินค้าที่เป็นผลิตภัณฑ์แบบท้องถิ่นได้อย่างมีประสิทธิภาพ 3) ยุทธศาสตร์การแก้ไขปัญหาความยากจนของวิถีชีวิตชาวนาไทยอย่างยั่งยืน ประกอบด้วยการพัฒนาตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง ดังนี้ (1) การส่งเสริมการรวมกลุ่มชาวนา (2) เสริมสร้างศักยภาพชาวนาตามแนวทางการพัฒนาความรู้ ทักษะและการบริหารจัดการที่ดี (3) พัฒนากลุ่มชาวนาให้สามารถพึ่งตนเองได้เกี่ยวกับปัจจัยการผลิต (4) ส่งเสริมการใช้เทคโนโลยีชีวภาพเพื่อลดการพึ่งพาสารเคมี

คำสำคัญ: ยุทธศาสตร์ วิถีชีวิตชาวนา การพัฒนาที่ยั่งยืน